Tiền Về NhàSo sánh chuyển tiền Nhật – Việt

Trang chủ / Hướng dẫn cuộc sống ở Nhật / Thuế, bảo hiểm, lương hưu

Khấu trừ thuế người phụ thuộc ở Việt Nam: điều kiện, giấy tờ và cách nộp khi Nenmatsu Chosei

Kiểm tra lần cuối: 19/11/2026

Cha mẹ, vợ chồng, con ở Việt Nam có thể giúp bạn giảm thuế thu nhập ở Nhật (扶養控除). Điều kiện tuổi, mốc 38 man tiền gửi, giấy tờ quan hệ thân nhân, chứng từ chuyển tiền và bản dịch tiếng Nhật.

Nếu bạn làm việc ở Nhật và gửi tiền nuôi cha mẹ, vợ chồng hoặc con ở Việt Nam, bạn có thể được khấu trừ thuế người phụ thuộc (扶養控除 – fuyō kōjo), giúp giảm thuế thu nhập. Điều kiện chính: người nhà ở trong độ tuổi được tính, bạn có giấy tờ chứng minh quan hệ thân nhân và chứng từ chuyển tiền cho từng người, kèm bản dịch tiếng Nhật. Với người nhà từ 30 đến dưới 70 tuổi, thông thường bạn phải gửi cho người đó từ 38 man (380.000 yên) trở lên trong năm.

Bài viết tóm tắt thông tin từ Cục Thuế Quốc gia Nhật Bản (国税庁 – NTA). Quy định thuế có thể thay đổi. Trước khi nộp, hãy kiểm tra lại với bộ phận nhân sự công ty hoặc cơ quan thuế (税務署).

Khấu trừ người phụ thuộc là gì

Ở Nhật, thuế thu nhập (所得税) được tính trên thu nhập sau khi trừ các khoản khấu trừ. Khi bạn nuôi người thân, một phần thu nhập được trừ ra trước khi tính thuế. Vì thế số thuế phải nộp giảm xuống.

Người nhà sống ở nước ngoài (người không cư trú – 非居住者) cũng có thể được tính, nếu đủ điều kiện và có đủ giấy tờ. Theo NTA, ngoài khấu trừ người phụ thuộc, giấy tờ tương tự cũng cần cho các khoản khấu trừ khác liên quan đến người nhà ở nước ngoài:

  • Khấu trừ vợ/chồng (配偶者控除) và khấu trừ đặc biệt cho vợ/chồng (配偶者特別控除)
  • Khấu trừ đặc biệt cho người thân cụ thể (特定親族特別控除)
  • Khấu trừ người khuyết tật (障害者控除)

Mức khấu trừ người phụ thuộc theo trang của NTA:

Loại người phụ thuộc Mức khấu trừ (trừ vào thu nhập)
Người phụ thuộc thông thường (一般の控除対象扶養親族), từ 16 tuổi 380.000 yên
Người phụ thuộc đặc biệt (特定扶養親族), từ 19 đến dưới 23 tuổi 630.000 yên
Người cao tuổi từ 70 tuổi, không sống chung (同居老親等以外) 480.000 yên

Lưu ý: đây là số tiền được trừ vào thu nhập, không phải số tiền thuế được giảm. Số thuế thực tế giảm bao nhiêu tùy vào thu nhập của bạn. Tuổi được tính theo ngày 31 tháng 12 của năm đó.

Người nhà ở Việt Nam nào được tính

Theo NTA, người phụ thuộc là người thân trong phạm vi: họ hàng huyết thống trong vòng 6 đời (6親等内の血族), vợ/chồng, và họ hàng bên vợ/chồng trong vòng 3 đời (3親等内の姻族). Cha mẹ, con, anh chị em, ông bà đều nằm trong phạm vi này.

Ngoài ra, người đó phải có tổng thu nhập trong năm (合計所得金額) không vượt quá mức quy định. Từ năm 2026 (令和8年分), mức này là 620.000 yên trở xuống (năm 2025 là 580.000 yên).

Với người nhà sống ở nước ngoài, điều kiện tuổi như sau (áp dụng từ năm 2023):

Tuổi người nhà (ngày 31/12) Có được tính không
Dưới 16 tuổi Không được khấu trừ người phụ thuộc (chỉ có thể xét khấu trừ người khuyết tật nếu có)
16 đến dưới 30 tuổi Được tính
30 đến dưới 70 tuổi Chỉ được tính nếu thuộc 1 trong 3 trường hợp bên dưới
Từ 70 tuổi Được tính

Ba trường hợp người nhà từ 30 đến dưới 70 tuổi vẫn được tính:

  1. Đang du học ở nước ngoài nên không có địa chỉ ở Nhật (留学).
  2. Là người khuyết tật (障害者).
  3. Trong năm đã nhận từ bạn 380.000 yên trở lên tiền sinh hoạt phí hoặc học phí.

Ví dụ thường gặp: cha mẹ ở Việt Nam 55 tuổi. Nếu bạn chỉ gửi cho mẹ 300.000 yên cả năm, mẹ không đủ điều kiện. Nếu gửi riêng cho mẹ từ 380.000 yên trở lên và có chứng từ, mẹ có thể được tính.

Giấy tờ cần chuẩn bị

NTA yêu cầu hai loại giấy tờ chính. Giấy tờ bằng tiếng nước ngoài (tiếng Việt) phải kèm bản dịch tiếng Nhật.

Giấy tờ Nội dung Ví dụ theo NTA
Giấy tờ quan hệ thân nhân (親族関係書類) Chứng minh người đó là người thân của bạn Giấy tờ do cơ quan nhà nước Việt Nam cấp, có họ tên, ngày sinh, địa chỉ: giấy khai sinh, giấy chứng nhận kết hôn…
Chứng từ chuyển tiền (送金関係書類) Chứng minh bạn đã trả tiền sinh hoạt phí, học phí cho từng người trong năm Bản lưu giấy yêu cầu chuyển tiền ra nước ngoài (外国送金依頼書の控え)
Chứng từ 38 man (38万円送金書類) Chỉ cho người 30–69 tuổi: tổng tiền gửi trong năm từ 380.000 yên trở lên Các chứng từ chuyển tiền cộng lại từ 380.000 yên
Giấy tờ du học (留学ビザ等書類) Chỉ khi người nhà 30–69 tuổi đang du học Bản sao visa hoặc thẻ lưu trú du học ở nước đó

Một vài điểm cần biết về giấy tờ quan hệ thân nhân:

  • Phải nộp hoặc xuất trình bản gốc (trừ bản sao hộ chiếu).
  • Nếu một giấy không chứng minh đủ quan hệ, có thể kết hợp nhiều giấy.

Chứng từ chuyển tiền: những điều dễ sai

Theo hướng dẫn của NTA:

  • Phải gửi cho từng người. Nếu bạn gửi một lần cho mẹ để mẹ chia cho cả nhà, chứng từ đó chỉ tính cho mẹ, không tính cho cha hay em.
  • Đưa tiền mặt nhờ người quen mang về thì không được. Không có chứng từ chuyển tiền, người nhà đó không được khấu trừ. Giấy tự viết "đã đưa tiền mặt" cũng không được chấp nhận.
  • Chỉ tính tiền gửi trong năm đó. Gửi một lần số tiền lớn cho nhiều năm thì không dùng làm chứng từ cho các năm khác.
  • Chứng từ của công ty chuyển tiền được chấp nhận. NTA nêu rõ chứng từ của tổ chức tài chính, bao gồm công ty chuyển tiền (資金移動業者), nếu có tên người gửi, tên người nhận, ngày gửi và số tiền. Sao kê hoặc bản in giao dịch trực tuyến có đủ các thông tin này cũng có thể dùng.
  • Thẻ gia đình (家族カード): nếu bạn ký hợp đồng thẻ, người nhà dùng thẻ phụ và bạn là người trả tiền, sao kê thẻ có thể dùng làm chứng từ.

Mẹo thực tế: mỗi lần gửi tiền về nhà qua ứng dụng, hãy lưu lại biên lai hoặc màn hình lịch sử giao dịch có tên người nhận. Cuối năm bạn sẽ cần chúng. Nếu chưa chọn được nơi gửi, xem hướng dẫn gửi tiền từ Nhật về Việt Nam.

Gửi từ 3 lần trở lên trong năm

Nếu bạn gửi cho cùng một người từ 3 lần trở lên trong năm, NTA cho phép cách đơn giản hơn:

  1. Viết bảng kê chứng từ chuyển tiền (国外居住親族に対する送金関係書類の明細書). Bảng kê gồm: họ tên và địa chỉ của bạn, họ tên người nhận, ngày gửi, cách gửi, số tiền.
  2. Nộp kèm chứng từ của lần gửi đầu tiên và lần cuối cùng trong năm cho người đó.
  3. Các chứng từ còn lại bạn phải tự giữ, không cần nộp.

Với người 30–69 tuổi: nếu tổng tiền lần đầu và lần cuối chưa đến 380.000 yên, bạn phải nộp thêm chứng từ để thấy rõ tổng cả năm từ 380.000 yên trở lên. Ví dụ: lần đầu và lần cuối cộng lại là 300.000 yên, thì cần thêm chứng từ từ 80.000 yên trở lên.

Mẫu bảng kê có trên trang của NTA (có hướng dẫn tiếng Anh). Đây là mẫu do NTA làm, không bắt buộc; bạn có thể tự làm giấy có đủ các mục trên.

Nộp ở đâu và khi nào

Nếu bạn là nhân viên công ty, phần lớn được xử lý qua quyết toán thuế cuối năm (年末調整 – Nenmatsu Chosei) ở công ty.

  1. Đầu năm (hoặc khi vào công ty): ghi người nhà vào tờ khai người phụ thuộc (扶養控除等申告書) và nộp kèm giấy tờ quan hệ thân nhân (và giấy tờ du học nếu có). Theo NTA, tờ khai này nộp cho công ty trả lương trước ngày nhận lương đầu tiên của năm (nếu vào công ty giữa năm thì trước ngày nhận lương đầu tiên sau khi vào làm). Nếu nội dung đã khai thay đổi giữa năm, bạn nộp tờ khai ghi nội dung thay đổi (扶養控除等(異動)申告書) trước ngày nhận lương đầu tiên sau ngày thay đổi đó.
  2. Cuối năm (khi Nenmatsu Chosei, công ty sẽ thông báo thời hạn): nộp chứng từ chuyển tiền của năm đó (với người 30–69 tuổi là chứng từ 38 man).
  3. Nếu khai vợ/chồng hoặc người thân cụ thể, còn có tờ khai riêng (配偶者控除等申告書, 特定親族特別控除申告書). Nếu đã nộp giấy tờ quan hệ thân nhân kèm tờ khai người phụ thuộc thì không cần nộp lại.

Nếu không kịp nộp chứng từ chuyển tiền khi Nenmatsu Chosei, người nhà đó sẽ không được tính trong quyết toán ở công ty. Khi đó, bạn có thể tự khai thuế (確定申告 – Kakutei Shinkoku) và đính kèm hoặc xuất trình giấy tờ. Giấy tờ đã nộp cho công ty và đã được áp dụng khi Nenmatsu Chosei thì không cần nộp lại.

Năm 2026 có thay đổi về thuế: mức thu nhập tối đa của người phụ thuộc tăng lên 620.000 yên, áp dụng cho cả năm 2026 và được phản ánh khi Nenmatsu Chosei tháng 12/2026. Về mẫu giấy cụ thể, hãy làm theo hướng dẫn của công ty.

Những lưu ý quan trọng

  • Khai đúng sự thật. Chỉ khai người bạn thật sự gửi tiền nuôi và có đủ giấy tờ.
  • Bản dịch tiếng Nhật cần cho giấy tờ quan hệ thân nhân, giấy tờ du học và chứng từ chuyển tiền bằng tiếng nước ngoài. Hãy hỏi công ty xem họ chấp nhận bản dịch như thế nào.
  • Giữ giấy tờ. Các chứng từ không nộp (khi dùng bảng kê) vẫn phải được bạn lưu giữ.
  • Bài viết chỉ là thông tin chung. Nếu trường hợp của bạn phức tạp (người nhà có thu nhập, người khuyết tật, nhiều anh em cùng nuôi cha mẹ…), hãy hỏi cơ quan thuế (税務署) hoặc chuyên gia thuế (税理士).

Câu hỏi thường gặp

Cha mẹ tôi ở Việt Nam trên 30 tuổi, tôi gửi mỗi tháng 20.000 yên cho cả nhà, có được khấu trừ không? Mỗi người từ 30 đến dưới 70 tuổi phải nhận được từ 380.000 yên trở lên trong năm, và phải có chứng từ gửi cho chính người đó. Gửi 20.000 yên mỗi tháng cho một người là 240.000 yên một năm, chưa đủ mức 380.000 yên.

Gửi tiền qua công ty chuyển tiền (không phải ngân hàng) có dùng làm chứng từ được không? Theo NTA, chứng từ của công ty chuyển tiền (資金移動業者) được chấp nhận nếu có tên người gửi, tên người nhận, ngày gửi và số tiền. Hãy lưu biên lai của mỗi lần gửi. Xem bảng so sánh các công ty chuyển tiền để chọn nơi gửi.

Quên nộp chứng từ khi Nenmatsu Chosei thì có mất quyền khấu trừ không? Không hẳn. Bạn có thể tự khai thuế (確定申告) và nộp giấy tờ kèm theo. Hỏi cơ quan thuế nơi bạn sống để biết thời hạn và cách nộp.

Đưa tiền mặt cho người quen mang về Việt Nam có được tính không? Không. NTA nêu rõ trường hợp này không có chứng từ chuyển tiền nên không được khấu trừ.

Xem thêm: tỷ giá Yên hôm nay và rút tiền Nenkin khi về nước.

Nguồn chính thức

Bài liên quan